ترجمه مرحوم میرزا[جناب حاجی میرزا ابوالقاسم مجتهد] بقلم فرزندش،مرحوم حاج میرزا ابوطالب [زنجانی]

از مرحوم حاج میرزا ابوطالب زنجانی زندگی نامه مرحوم حاج سید ابوالقاسم مجتهد زنجانی به خط خودشان به زبان عربی در آرشیو این نویسنده وجود داشت که نگارنده آن را برای ترجمه از عربی به فارسی به پسر عموی بزرگوارم مرحوم آیت الله حاج سید حسین میرزایی ملقب به آقا نجفی تقدیم کردم و ایشان آن را از عربی به فارسی ترجمه کردند

تصویر این ترجمه را که به خط آیت الله آقا نجفی است را در این صفحه ملاحظه می نمائید.

 

 

 

 

 

ترجمه مرحوم میرزا[جناب حاجی میرزا ابوالقاسم مجتهد] بقلم فرزندش،مرحوم حاج میرزا ابوطالب [زنجانی]

اسم پدرم محمد وکنیه او ابوالقاسم ،و پدربزرگم [امیرمحمدکاظم] ،اورا ملقّب به امین الدین نموده ،درسال ۱۲۲۲قمری متولد،واو شاخه پاکیزه ایست از درخت نبوت،نسبی را پاکیزه تر ازنسب خودمان نمیدانم؛ وپدران و اَسلاف ماهمگی از دانشمندان بزرگ ونامی بوده اند. جدّ اعلیِ ما(مراد امیر سلیم ) است . از ناحیه ای که شاه نامیده می شد و از آبادی های نزدیک کوفه بود مهاجرت ودرعصرشاه طهماسب اول صفوی درایران سکونت کرده ،شاه وقت ازایشان تجلیل فوق العاده کرده است ،بطوریکه سلاطین دیگرِصفوی نیزازتجلیل اولاد ایشان فروگذاری نکرده اند؛ و من قسمتی از فرامین آنها را دراین باره دیده ام، بهرصورت زمانی که پدرم بسنّ هشت سالگی رسید ،پدرایشان آقا امیر محمدکاظم درسال ۱۲۳۲ فوت مینماید،وتاریخ وفات آنمرحوم روی سنگ مزارشان موجوداست؛ ومادر ایشان هم پس از شش ماه فوت کرده ومرحوم میرزا در کودکی بدون سرپرست باقی میماند میرزایی مرحوم دو خواهر داشت  که یکی ازآنها معصومه نام داشت که گرفتار بیماری سل بود، مرحوم میرزا مدتی درزنجان که زادگاه ومدفن ایشان است ،درنهایت سختی  مشغول تحصیل شده اند،ارثیه پدری ایشان را هم عموها تصرف وازبین بُرده بودند، پس ازچندی بافراهم آوردن اندک امکاناتی برای تحصیل، به قزوین مسافرت نموده و نزد علماء معروف آنزمان مانند (شیخِ جلیل شیخ عبدالوهاب)[شریف قزوینی] و فاضل مشهور محمدتقی برغانی[معروف به شهیدثالث]اشتغال داشته؛و چهارسال تمام اقامت ایشان درقزوین به طول انجامید، پس ازچهارسال برای ملاقات  دیدار فامیل به زنجان باز می گرددوپس ازمدت کمی بواسطه شیوع وانتشارمرض طاعون به دهات اطراف رفته، پس از توقف در آبادی های مختلفه،به اصفهان عزیمت وازحوزه درس شیخ اجلّ [حاج محمدابراهیم] کلباسی وحجه الاسلام شفتی حاضر، وجماعتی را از فحول علماء درک[نموده]، هفت سال تمام  دراصفهان بتحصیل و بتکمیل علوم شرعیه و متنوعه[ریاضی وفلسفه ونجوم واحتمالا آموختن زبان عبری و غیره..]پرداخته ودرسنّ سی وپنج سالگی ب زنجان معاودت وبواسطه علوّ مقام ودانش وفضیلت اشتهار فوق العاده پیداکرده ،ودرسال یکهزارو دویست وشصت بزیارت عتبات مشرف شده،محمد شاه قاجار بواسطه القاء شبهه ایشان را به پایتخت احضار و پس از اندک مدتی به زنجان مراجعت ، وشاه مجدداً ایشان را احضار نموده و ایشان به مدت چهارده ماه در پایتخت تحت نظر بوده، در این مدت اهالی پایتخت  مردم از دانش سرشارشان استفاده کرده اند،و در پایتخت وجهه ای فوق العاده، یافته است ،پس از رفعِ شُبهِ ، محمد شاه قاجار هم بایشان علاقه ومحبت مخصوص  پیدا مینمایند؛مقارن سال دویست و شصت وچهار ،محمد شاه در گذشت و ولیعهد او  ناصرالدین میرزا بتخت سلطنت جلوس می کند  وآن ایام مصادف  می شود با اغتشاش وشیوع مسلک فرقهِ بابیه لعنهم الله. در زنجان هم عده ایی پیروِ باب وملا محمد علی شده و با قوای  دولت مشغول زد و خورد میشوند؛نُه ماه تمام  فرقه بابیه با دولت مشغول جنگ بودند و در این ماجرا قریب شش هزار نفراز طرفین کشته میشوند؛ بعدا سرسلسله آنها ملا محمدعلی مقتول واموال بابیه غارت و زنان آنها ب اسارت نظامیان دولتی درمیآیند ؛پدرم مبالغی کُلی از خود صرف دفن وکفن نظامیان میکند؛ بدین ترتیب نام میرزا و  پدرم به کمال  اشتهار یافته واز طرف پادشاه وقت خلعتهای فراوان  فرستاده میشود ؛ پس از مدتی دومرتبه بزیارت عتبات مشرف ،من هم [که] نُه سال بود درآنجا مشغول [تحصیل] بودم ،تا بغداد باستقبال ایشان شتافته وباهم [ب ایران]مراجعت نمودیم ، درسال ۱۲۸۷ یکسال بعد[بازگشتم] قحطی و مُجاعّه بزرگی پیش آمد کرد،و مردم دراثر قحطی بهمدیگر حمله واز گوشت انسان تغذیه مینمودند ؛ پدرم آنچه میتوانست از مساعدت وکمک بمردم گرسنه فرو گزار نفرمود ؛ اواخر سال ۸۹[۱۲] بزیارت واداء مناسک حج مشرف [شده] علما و پاشایان عثمانی در مسیرراه ازشامات وغیره ازایشان تجلیل فوق العاده نموده اند ، بطوری که کمتر نظیر او دیده شده است ، بهر صورت درسال یکهزارو دویست ونود[ازحج]مراجعت وکمی بعد کسالتی پیدا کرده  وبیماری ایشان چند ماهی طول کشید ،بطوریکه ازبهبود ایشان یاس حاصل شد و بالاخره روز دوشنبه دویم ماه جُمادی الثانیه  سال ۱۲۹۲  برحمت ایزدی پیوستند.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *